۰۵ آذر ۱۳۹۳

دو زبانه بودن بچه ها .. bilingual kids


یکی از بزرگترین و مهمترین سوالات والدین مهاجر می دونید چیه ؟!!!! اگر بچه دارید و در حال مهاجرت هستید و یا اگر مهاجری هستید در حال بچه دار شدن حتما تا حالا این سوال براتون پیش اومده !!! بله .. دو زبانه بودن بچه ها .. 

اینکه آیا دختر/پسر کوچولو ما قادر خواهد بود به راحتی زبان جدید رو یاد بگیره ؟ آیا مشکل ارتباطی خواهد داشت ؟ از چه سنی باید زبان دوم رو شروع به اموزش کرد ؟ آیا باید توی خونه هردو زبان رو به کودک یاد داد و هزاران سوال ریز و درشت .. 

خوب من هم یکی از اون مادرانی هستم که این سوال ها  پیش اومده و موفق شدم جواب بعضی هاش رو پیدا کنم و بتونم کمک کنم شما هم از نگرانی در بیاید .. 

اولین و مهمترین موضوع که باید بدونید اینه که بچه شما در هر سنی هست از نوزاد تا ... سال اصلا و اصلا نباید نگران باشید .. در نهایت اونها در هر سن و شرایط و ضریب هوشی و .. که باشند زبان دوم رو به خوبی زبان اول یاد خواهند گرفت و از من و شما عالی تر صحبت خواهند کرد. 

بچه ها در هر سنی که هستند می تونند تا 4 زبان رو به صورت همزمان و هرکدوم رو به نحو عالی یاد بگیرند اما به شرطی که به میزان کافی با هر دو زبان در محیط در تماس باشند. 

خیلی مهم هست برای شما که بدونید برای صحبت کردن باید توی خونه برنامه داشته باشید. اینکه سلیقه ای و یا حسی زبانی رو صحبت کنید که در لحظه ترجیح می دید بهترین راه کار برای اموزش بچه ها نیست. برای مثال ، اگر همسر شما زبان سومی داره مثلا چینی ،‌بهتره بین خودتون قرار داد بگذارید. مثلا زبانی که بین شما و همسرتون استفاده می شه مثلا همیشه انگلیسی هست ،‌زبانی که مادر با بچه صحبت می کنه همیشه فارسی هست و زبانی که پدر صحبت می کنه همیشه چینی .. یا حتی مدل های دیگه .. مثلا زبانی که همیشه با همسرتون صحبت می کنید و یا بچه همیشه فارسی هست (در نظر گرفتیم پدر فارسی بلده) و پدر و مادر هر کدوم زبان خودشون رو با بچه صحبت می کنند و در مهد زبان انگلیسی . خلاصه اصل قضیه در این هست که برای یادگیری زبان بچه لازم داره حداقل 30 درصد زمانی رو که بیدار و اکتیو هست با هر زبانی در تماس باشه تا اون رو مثل زبان مادری بیاموزه.  

یادتون باشه برای اموزش زبان بهترین منبع و راحت ترین اینه که با کودک صحبت کنید. به همین راحتی .. اما فراموش نکنید راه های دیگه در تماس قرار دادن کودک با زبان خالی از ارزش نیستند و بسیار اموزنده هستند.  آهنگ و شعر و موسیقی ، برنامه های تلویزیونی و فیلم ها ، کتاب و معاشرت با دیگران و حتی تبلیغات و غیره که به زبان مورد نظر هستند. 

یادتون باشه ممکنه بزرگ کردن بچه ای که قراره دو زبانه و یا بیشتر باشه کمی تلاش بیشتری لازم داشته باشه و هرکسی از اطرافیان نظری بده .. بیشترین جمله ای که در این مسیر خواهید شنید چه از نزدیکان و چه از غریبه ها این خواهد بود " بچه قاطی می کنه و یا سخته و هیچ کدوم رو درست یاد نمی گیره " اما اگر باور داشته باشید که راهتون درسته این جملات کوچکترین تاثیری در ذهن شما نخواهد گذشت .. 

یادتون باشه خیلی از کشورهای دنیا دو زبانه هستند و همه ادم های بزرگ شده توی اون کشور ها از با سواد و بی سواد و باهوش و خنگ و متمدن و غیره همه و همه هر دو زبان رو از کودکی به راحتی یاد گرفته اند و مشکلی نداشتند پس شک نکنید کودک شما هم یاد خواهد گرفت و توی مغز کوچولوش به تعداد کافی سلول برای یادگیری بیشتر از اینها هم داره .. پس شک نکنید. 

بله .. ممکنه در بازه ای از زمان بچه کمی زبان هایی رو که یاد گرفته باهم قاطی کنه .. رنگ ها رو به یه زبان بگه و اسم حیوون ها رو به زبان دیگه اماااا این موضوع موقت خواهد بود و هیچ ضرری نداره .. 

خیلی از بچه ها که تک زبانه هستند هم اشتباه می کنند .. و تا سن خاصی ممکنه فعل ها و کلمات رو درست استفاده نکنند اما بعد از مدتی این اشتباهات رفع می شه .. همین موضوع در مورد دو زبانه بودن هم صادق خواهد بود اما .. اما مهمترین نکته این هست که شما به عنوان مثلا رفرنس زبان فارسی قاطی صحبت نکنید. اگر شما همیشه در موقع فارسی حرف زدن مثلا به جای بله بگید yes کودک شما هم همین کار رو خواهد کرد . البته این مثال بود ولی خوب اینکه شما چقدر سلیس فارسی حرف می زنید در کودک شما تاثیر خواهد گذاشت . همون طور که اگر شما با کودک تک زبانه همیشه غلط صحبت کنید اون هم دیرتر صحیح کلمات رو یاد خواهد گرفت. برای مثال بارها و بارها شنیدیم که اگر کودکی چیزی رو اشتباه می کنه و هرچند بسیار با نمک هست شما اون لغت رو غلط تکرار نکنید .. همین مورد در مورد دو زبانه شدن هم صادق هست. 

خوندن و نوشتن !!! این رو نباید با صحبت کردن و فهمیدن قاطی کنیم .. خواندن و نوشتن در واقع کد کردن و بازیابی کد هاست در مغز و با یادگیری زبان کمی تفاوت داره .. و خوب نیاز به تمرین ها و ممارست های خودش داره .. بله ممکنه بعضی بچه ها در این امر سریعتر و بعضی کندتر باشن اما بازهم دو زبانه بودن و یا چند زبانه بودن در این امر تاثیری نداره .. 

کی خیلی دیره ؟

بعضی فکر می کنند مثلا اموزش ویلون اگر از سه سالگی شروع نشه دیگه دیره و ایا اگر دو سالگی کلاس های رقص باله بچه رو نذاریم دیگه هیچ وقت یاد نمی گیره .. خوب من خیلی در این موارد نمی دونم اما در مورد زبان چی ؟ چه سنی خیلی دیره ! اصلا هیچ وقت دیر میشه ...

خوب بهترین سن برای شروع یادگیری زبان از اغاز تولد هست اما این اصلا به معنی این نیست که اگر شما از 5 سالگی شروع کرده باشید نخواهید تونست زبان دوم رو به خوبی زبان اول یاد بگیرید .

برای بچه های کمی بزرگتر: 
هرچقدر در هر سنی بچه با زبان جدید در تماس باشه سریعتر اون رو یاد میگیره و بهتر و نمودار یادگیری اش با شیب بیشتری خواهد بود.  

 برای بچه های کوچیکتر ممکنه همیشه این مقاومت به زبان جدید وجود داشته باشه .. مثلا موقع خواب اگر شما به زبان دوم یا سوم یا غیره چیزی رو بگید ممکنه اون مثلا به زبان اول پاسخ بده و بگه دلش نمی خواد زبان جدید یاد بگیره و یا اصلا چرا باید زبان جدید یاد بگیره .. خوب بهتره پاسخ هایی برای بچه داشته باشید که اون رو راغب کنه .. مثل اینکه مثلا فلان بازی به این زبان هست و یا فلان کارتون و یا با فلان دوستش می تونند این زبان رو صحبت کنند و رازهاشون بهم بگن و یا مثلا مادربزرگ قصه های خوب رو به این زبان می گه و .... 

اگر می دونید کودک لغتی رو در زبان جدید می دونه اما یادش نمیاد سعی کنید بهش کمک کنید مثلا با گفتن بخش اول لغت .. 

سعی نکنید زبان دوم رو برای بچه ها از حالت خوشایند خارج کنید و مثلا وقتی دارن با شوق و ذوق چیزی رو براتون تعریف می کنند مجبورشون کنید که حتما به زبان جدید بگن .. اما مثلا وقتی چیزی می خوان می تونید ازشون بخواهید به زبان دوم هم بگن تا براشون کم کم جا بیفته .. 

اما نیوزلند برای کمک به بچه های بزرگتری که تک زبانه هستند و باید با ورود به کشور مدرسه و یا مهد و غیره رو شروع کنند چه کمکی می کنه .. راه حل چی هست!!! 

پست های بعدی رو در این مورد دنبال کنید .. 
فعلا 
سپیده - مادر یک کودک دو زبانه :)

2 comments:

کسری گفت...

سلام
حالتون خوبه؟
به نظر میاد که حسابی سرتون شلوغه :)
می خواستم بگم ممنون میشم اگه یه پست در مورد تفریح کیوی ها بذارید، اینکه تفریحات و اوقات فراقت خودشون رو چطوری می گذرونن یا مثلا مجرد ها و متاهل ها تفریح های مختلفی دارن!؟
یا اینکه چقدر به مشروبات و سیگار و مواد مخدر تمایل دارند
مرسی از سایت مفید و خوبتون

ناشناس گفت...

درود ، به عنوان یک پدر که چند صباحی بنا به اقتضای شغلی بهمراه همسر و دختر 3 ساله ام ( البته در آن زمان ، اکنون ایشان 8 ساله هستند ) در سنگاپور کار وزندگی کرده ام ، این نگرانی را براحتی درک میکنم ، ولی در کمال تعجب تعداد تماسهای مهد کودک با بنده ، جهت رفع موانع کلامی فقط محدود به دو هفته اول - آنهم درجمع 6 تماس - بود و لاغیر ...
موفق باشید ، نیما .